Trym i uporządkowane butle stage — bezpieczeństwo, nie estetyka

W nurkowaniu CCR liczy się cały zestaw: rebreather, butle, automaty, węże i sposób, w jaki wszystko układa się na sylwetce nurka. Niezależnie od tego, czy nurkujesz w konfiguracji sidemount, czy backmount, źle rozmieszczony albo luźny sprzęt może zwiększać opór, utrudniać poruszanie się i odwracać uwagę od zadań pod wodą.

Uporządkowanie butli stage nie jest kwestią tego, czy konfiguracja „ładnie wygląda”. To kwestia tego, czy zachowuje stabilny trym, pozostaje opływowa i pozwala bez przeszkód obsługiwać sprzęt.

Trym to podstawa sprawnego poruszania się

Stabilna, pozioma pozycja pomaga ograniczyć opór wody i ułatwia kontrolowane poruszanie się. Jeśli nurek płynie z opuszczonymi nogami, butlami odstającymi od ciała albo luźnymi wężami, musi zużywać więcej energii, by utrzymać kierunek i pozycję.

Większy wysiłek oznacza większe zapotrzebowanie organizmu na tlen i większą produkcję dwutlenku węgla. Na CCR ważne jest więc, by oceniać razem trym, wysiłek i komfort oddychania. Samo uporządkowanie butli nie gwarantuje niskiego oporu oddychania ani nie eliminuje ryzyka hiperkapnii. Na WOB wpływają także konstrukcja rebreathera, ułożenie worków oddechowych, pozycja nurka i pozostałe elementy konfiguracji.

W artykule IDF „Comfort and safety on a rebreather” autor zwraca uwagę, że dodatkowy opór zwiększa wysiłek, a ten wpływa na zużycie tlenu i produkcję CO₂. Wskazuje też na znaczenie trymu, opływowej sylwetki i ograniczania luźno zwisającego osprzętu. diveidf.com

Backmount i sidemount: inny układ, te same zasady

Sidemount wymaga szczególnej uwagi przy rozmieszczeniu butli wzdłuż boków ciała. Trzeba kontrolować ich położenie, mocowanie i węże, a także to, jak konfiguracja pomimo tego że nasze zużycie gazu jest śladowe nieoptymalanie ułożone butle będą po prostu przeszkadzać w nurkowaniu.

W backmount wyzwaniem może być z kolei dopasowanie butli stage do zestawu noszonego na plecach. Beckmountowe zestawy zazwyczaj nie są do tego przygotowane. A sami nurkowe beckmountowi nie zawsze mają pomysł jak to zrobić prawidłowo. W efekcie przypinają bailouty tak jak się przypina stege w konfiguracji z twinsetem. Butle nie powinny niepotrzebnie odstawać ani przeszkadzać w dostępie do zaworów, automatów czy elementów rebreathera. W obu konfiguracjach cel jest podobny: stabilny trym, sprzęt blisko sylwetki i możliwość sprawnej obsługi każdego elementu, wszystko na miejscu nic nie „sterczy czy odstaje”

Jak podkreśla Cedric “Vic” Verdier w artykule Comfort and safety on a rebreather  na blogu IDF: „More drag means more exertion” — większy opór oznacza większy wysiłek. Autor opisuje też, jak luźne węże i odstające elementy mogą zwiększać opór oraz zaczepiać się o otoczenie.

Bałagan pod wodą może przeszkodzić w działaniu

Wystająca butla, luźny wąż czy przesuwający się osprzęt mogą utrudnić przejście przez ciasne miejsce, zahaczyć o element konstrukcji albo ograniczyć dostęp do zaworu. Nurek może wtedy poświęcać uwagę na poprawianie konfiguracji zamiast na kontrolę nurkowania i współpracę z zespołem.

W środowisku z osadem nieprawidłowy trym i niekontrolowane ruchy mogą dodatkowo pogorszyć widoczność. W artykule na blogu IDF zwraca uwagę, że w środowiskach wrakowych i jaskiniowych utrata widoczności jest realnym problemem bezpieczeństwa, a trym i kontrola pływalności pomagają jej zapobiegać.

Dobrze ułożone butle pomagają zachować kontrolę

Przy konfiguracji butli stage warto sprawdzić, czy:

• butle pozostają blisko ciała i nie zmieniają położenia podczas ruchu;
• węże nie zwisają i nie krzyżują się niepotrzebnie;
• zawory, automaty i manometry są dostępne;
• rozmieszczenie butli nie zaburza trymu;
• można sprawnie obsłużyć butle i przepiąć gaz w przyjętej konfiguracji.

To nie jest uniwersalna recepta na każdy zestaw. Ułożenie powinno być dopasowane do nurka, sprzętu, rodzaju nurkowania i procedur zespołu. Warto sprawdzić je w wodzie, w różnych pozycjach i podczas wykonywania zadań, a nie oceniać wyłącznie na powierzchni.

Warsztaty indywidualne pracy z butlami stage

Zapraszam na warsztaty pracy z butlami stage w konfiguracji sidemountowej dla nurków CCR Backmount/Sidemount. Są przeznaczone dla nurków korzystających z obu konfiguracji — skupimy się na dopasowaniu i organizacji sprzętu oraz praktycznej obsłudze butli pod wodą.

Czas: 2 dni
Koszt: 1950 zł
Logistyka: we własnym zakresie

Jeśli chcesz poprawić trym, uporządkować butle i pewniej pracować z konfiguracją stage, zapraszam na warsztaty.

Artykuł IDF, na którym opiera się tekst: Comfort and safety on a rebreather.